2000’li yılların başlarında İstanbul’un iki köklü kulübü Fenerbahçe Beko ve Anadolu Efes, Avrupa’nın en prestijli kupası THY Avrupa Ligi'nde bir üst turu görebilirlerse ülkemiz mutluluğa boğuluyordu. Ancak 2014'te her şey değişti...
İki Devin Kısaca Tarihçesi
Fenerbahçe basketbol 1913 yılında kurulmasına rağmen, araya giren
savaşlar ve yeni bir Türk devletinin kurulmasından sonra, 1944 yılında
gerçek anlamda basketbol faaliyetlerine başlamıştır. Profesyonel
basketbol liginden önce 3 şampiyonluk elde eden takım, ligin
kurulmasından sonra 10 şampiyonluk, 7 Türkiye kupası,7 Cumhurbaşkanlığı
Kupası ve 1 Türk Havayolları Euroleague kupası kazanıp Türkiye’de en
fazla şampiyon olan ikinci takım olmuştur.
Türkiye profesyonel basketbol ligi kurulmasından bu yana tüm sezonlarda
mücadele eden ekip, kadrosunda çeşitli yıllarda Bogdan
Bogdonaviç,Anthony Bennett, Sarunas Jasikevicius, Mirsad Türkcan, Ekpe
Udoh,İbrahim Kutluay gibi dünyaca ünlü yıldızları barındırdı. 2006
yılında Türkiye’nin diğer büyük bir kulübü olan Ülker ile birleşerek
Fenerbahçe Euroleague de A lisansı almaya hak kazandı. Ancak Avrupanın
devlerinin arasına sonsuza kadar adını yazdırmayı 2013 yılında dünyaca
ünlü, hatta bir çoğuna göre Avrupanın en büyük koçu Zeljko Obradovic ile
anlaşarak yaptı.
Türkiyenin en çok şampiyon olan takımı Anadolu Efes, 1976 yılında
kurulmuştur. Birinci lige çıktığı ilk sezon olan 1978-1979 sezonunda
şampiyon olarak o yıllardan en büyüklerden biri olacağının sinyalini
vermiştir. 15 Türkiye basketbol ligi şampiyonluğu,12 Türkiye kupası
şampiyonluğu,13 cumhurbaşkanlığı kupası şampiyonluğu,1 Koraç Kupası
şampiyonluğu ve 2 Türk Havayolları Euroleague şampiyonluğunu elde
etmiştir. Anadolu Efes bizlere Shane Larkin, Marcus Brown, Antonio
Granger, Larry Richard ve Hidayet Türkoğlu gibi yıldızları izleme şansı
sundu. 2015 den sonra ,Shane Larkin, Vasilije Micic,Braynt Dunston gibi
yıldızlarla anlaştıktan sonra Türkiyenin en iyi koçlarından birisi Ergin
Ataman’ı takımın başına getirerek Avrupa’nın en iyisi olacaklarını
göstermişlerdi. İki güzide takımımızın amborga koyduğu yıllara nasıl
geldiğini ne süreçten geçtiğini kimlerle karşılaştığını araştırıp yazıya
geçirirken tekrar heyecanlanmaya başladım açıkçası.

Avrupa’ya Merhaba
2000-2001 sezonu ve 2001-2002 sezonu Avrupa’da çift başlılığın olduğu
sezondur. Fibanın düzenlediği Suproleague ile Euroleague Basketboll
tarafından düzenlenen iki büyük kupa
vardır.Panathinaikos-CSKA-Efes-Maccabi-Ülker gibi takımlar Suprolegueyi
seçerken, Euroleague de italyan-ispanyol takımlarının üstünlüğüyle
geçildi. 2002-2003 sezonu ile tekrar tek bir çatı altında toplanan
Avrupa takımları Barcelona da düzenlenecek Eeuroleague final fouru için
kıran kırana mücadele etti. Ne yazık ki hem Anadolu Efes hem de sonradan
Fenerbahçe ile birleşecek olan Ülker Basketbol kupaya son 16 da veda
ettiler. O sezon için belki de tek tesellimiz ikinci en iyi takıma
seçilen Anadolu Efesli oyun kurucu Marcus Brown’u unutmamak gerekir,
Ülkersporlu Joseph Blair da sezon boyu en iyi verimlilik ortalamasında
3. sırayı almıştı. 2004-2005 sezonu ile Euroleague sisteme bazı
eklemeler getirerek son 16’dan sonra direkt final four düzenlemeyip, 2
galibiyet alanın final foura kalacağı bir çeyrek final etabı getirdi.
Hem Ülker hem de Anadolu Efes kendilerini çeyrek finale atmayı
başarsalar da, Ülker CSKA Moskova’ya 2-0 ile Anadolu Efes ise
Panathinokasa 2-1 ile yenilerek çeyrek finalde kupaya veda ettiler.
Bundan sonra 2014-2015 sezonuna kadar adeta bir kısır döngü gibi
ilerledi takımlarımız için Euroleague ne Fenerbahçe Ülker ne de Anadolu
Efes çeyrek finalden öteye geçemedi. Çeyrek finallerde elenmelerine
rağmen bazen aldığımız birer galibiyetler ile tatmin olmaya
çalışıyorduk. Öğrenilmiş çaresizlikten öteye gidemiyor Avrupa’nın büyük
kulüpleri ile hiçbir zaman boy ölçüşemeyeceğimiz kanısına gitgide alışır
duruma gelmiştik. Kalburüstü iki takımımız var ve çeyrek finalden ötesi
bizim için dibi görünmeyen bir okyanustan başka bir şey değildi.

Şahlanışın Ayak Sesleri
Ta ki 2014 – 2015 sezonuna kadar, büyük maliyetlerin altına imza atan
Fenerbahçe Ülker(o sezonki adı) Avrupa’nın en iyi koçlarından birisi
olan Obradoviçle anlaşmış, ve kadrosuna Bojan Bogdonavic ve Bogdan
Bogdonavic’i katmıştı. O sene Amerikada bir NBA takımı olan Brooklyn
Nets’i 101-96 yenerek bu sene büyük başarılara imza atacağının
sinyallerini vermişti. Çeyrek finale kadar iki takımımız da sorunsuz
gelmişti. Anadolu Efes, o sene şampiyon olacak Real Madrid’e çeyrek
finalde 3-1 kaybederken, Fenerbahçe Ülker ise Maccabi Tel Aviv’i 3-0 gibi
rahat bir skorla geçerek adını ilk defa final foura yazdırdı. Yarı
finalde takımın önemli oyuncularının sakatlıkları yüzünden Real Madrid’e
96-87 kaybederek sezonu 4. sırada kapadı. Bundan sonra artık Türk
Takımlarının Final Four amborgosu başlamıştı. 2014-2015 sezon için
ayrıca önemli bir gelişmede sezonun en değerli oyuncusu Fenerbahçe
Ülker’den Nemanja Bjelica olmuştu. 2015-2016 sezonuna mutlak şampiyonluk
parolası ile başlayan bir Fenerbahçe Ülker ilk turu ikinci turu rahat
bir şekilde lider tamamladıktan sonra, çeyrek finalde geçen sezon yarı
finalde kaybettiği Real Madrid’i 3-0 gibi net bir skorla geçti. Final
Four’un ilk maçında İspanyol takımı Laboral Kutxa’yı 88-77 ile rahat
geçerek adını finale yazdırmıştı. Skandal hakem kararlarının olduğu
final maçında CSKA Moskova’ya; 20 sayıdan geri gelerek uzatmaya giden
maçta 101-96 kaybetmişti.
.png)
Artık Sular Kaynıyor ve Kupayı Türkiye’ye Çağırıyorduk
2016-2017 sezonu Final Four’u İstanbul da düzenlenecekti kupa adeta
ayağımıza kadar gelmişti ve buradan geri göndermek olmazdı. Ayrıca o
sene Türk Havayolları Euroleague organizasyonuna 4 takımımızla
katılmıştık; Anadolu Efes, Fenerbahçe, Galatasaray, Darüşşafaka.
Euroleague yönetimi bir kez daha sistem değişikliğine giderek 16 takımın
hepsinin birbiri ile maç yaptığı bir lig usulüne gitti. Burada ilk
sekizde yer alan takımlar çeyrek finalde karsılacaktı. Normal sezonu
8.tamamlayan Darüşşafaka normal sezonu birinci tamamlayan Real Madrid’e
çeyrek finalde 3-1 kaybederek kupaya veda etmişti. Normal sezonu
6.sırada tamamlayan Anadolu Efes ise normal sezon 3.sü Olympiakos’a 3-2
yenilerek çeyrek finalde kupaya veda etmişti. Fenerbahçe normal sezonu
5. tamamlasa da çeyrek finalde 3-0 ile Panathinakos’u yenerek İstanbul
biletini kapmıştı. Final Four yarı finalinde Real Madrid’i 84-75 ile
geçip finalde ise Olympikos’u 80-64 devirmeyi başaran Fenerbahçe
tarihinde ilk defa Avrupa’nın en büyük en prestijli kupasını kazanmıştı.
Artık final four için tüm otoriteler Türk takımlarını sezon başlamadan
favori göstermeye başlamıştı. 2017-2018 sezonuna fırtına gibi başlayan
Fenerbahçe normal sezonu ikinci bitirip, çeyrek finalde İspanyol takımı
Baskonia’yı 3-1 ile rahat geçerek bir kez daha adını final foura yazdırıp
Belgrad’a bileti kapmıştı. Final four yarı finalinde Litvanya ekibi
Zalgiris’i 76-67 lik skorla geçen kulübümüz finalde Real Madrid’e 85-80
kaybederek sezonu ikinci tamamladı. Artık Euroleague final fourunun
gedikli takımlarından birisi olduğunu herkese kanıtlamıştı.O sezon
Anadolu Efes için tam bir hayal kırıklığı olmuş normal sezonu sonuncu
sırada bitirerek kupaya veda etmişlerdi. Bundan büyük bir ders çıkaran
Anadolu Efes 4 gözle yeni koçu ve yeni transferleri ile gelecek sezonu
sabırsızlıkla bekliyordu.

2018-2019 Sezonunda Sahnede Yeni Bir Sihirbazımız Daha Var; Anadolu Efes
Shane Larkin, Vasılije Micic,Bryant Dunston gibi süper starların başına
Türkiyen’in en kariyerli koçlarından birisi olan Ergin Atamanı
getirmişlerdi. Normal sezona Fenerbahçe alışkanlık haline getirdiği gibi
ışık hızında başladı. 30 maçta sadece 5 mağlubiyet alarak normal sezonu
1. Bitirip çeyrek finalde Zalgiris Kaunas’ı 3-1 ile geçerek adını
İspanyadaki Final Foura tekrar yazdırmıştı.Anadolu Efes normal sezonu 4.
Sırada bitirip yunan ekibi Panathinakosu da çeyrek finalde 3-0 gibi net
bir skorla yazarak adını final foura yazdırmıştı. Türk basketbol
tarihinde ilk defa Avrupanın en büyük kupasında final fourda iki
takımımı vardı. Final fourda ki şansızlığımız ise iki takımımız yarı
finalde birbirine rakip olması oldu. Finalde karşılaşacak güce sahip iki
takımımızdan birisi bu turda bu kupaya veda etmek zorunda kaldı.
Anadolu Efes’e 73-92 yenilen Fenerbahçe için sezon burada bitmişti.
Sahnedeki yeni sihirbazımız finalde CSKA’ya karşı iyi başladığı maçı
91-83 kaybederek 2. olmuştu. O sezon Anadolu Efesli oyuncu Shane Larkin,
Bayern Munih’e tam 49 sayı atarak bir maçta gelmiş geçmiş en çok sayı
atan oyuncu oldu. Türk Havayolları Euroleague’in en değerli oyuncusu
Fenerbahçeden Jan Vesely olunca şampiyon olarak tamamlayamadığımız sene
için bir teselli ödülü almış olduk. 2019-2020 sezonu için karabulutlar
tüm takımların üzerini kaplamıştı. Normal sezonun 28. haftasından sonra
Covid-19 nedeni ile o sezon iptal edildi. Harika ilerleyen
takımlarımızdan Efes sezon lideri iken Fenerbahçe ise çeyrek finale
adını yazdırabileceği sırada idi. 28 haftada sadece 4 mağlubiyet alan
Anadolu Efes o sezon tüm otoriteler tarafından favori gösterilen
takımdı. Final four için iki Türk takımını da yine en başa yazmışlardı.
Harika bir performans sergileyen Shane Larkin’i kadrosunda tutmuş.
Süperstarı gelecek sezon şampiyon olacaklarına inandıran Efes kulübu
sayesinde Shane Larkin NBA’ye gitmemişti. 2020-2021 sezonu için
Avrupan’ın büyük kulüpleri çok istekli idi özellikle Barcelona kadrosuna
yaklaşık 70 milyon Euro maliyetle Nikola Mirotic’i katmıştı. CSKA
süperstarlar ile kadrosunu dolduruken tek hedef Almanya Köln’de o kupaya
sahip olmaktı. Beklenildiği üzere normal sezonu 1. Barcelona 2. CSKA
bitirdi. Normal sezonda temsilcilerimizden Anadolu Efes 3. olurken
Fenerbahçe ise 7. olarak adını çeyrek finale yazdırmıştı. Çeyrek finalde
Anadolu Efes Real Madrid’i Malatyalının (Simon) inanılmaz üçlüğü ve
yerli Lebron, Chris Singleton harika performansı ile 3-2 yenerek final
four biletini alırken, Fenerbahçe ise CSKA Moskova’ya kaybedip turnuvaya
veda etti. Tüm otoritereler o sezon Barçayı kupanın favorisi
gösteriyordu. Final fourda Anadolu Efes, CSKA Moskova’yı 89-86 ile geçerek
finale giderken, Barcelona ise İtalya temsilcisi Olimpia Milano’yu 84-82
yenerek finale kalmıştı. Büyük gün geldiğinde Ergin Ataman’ın
sihirbazları bir kez daha sahne aldı ve final maçını 86-81 kazanarak
sezonu şampiyon olarak tamamladı. Eurolugea final maçı MVP’si ise
euroleague tarihinde ilk kez iki oyuncuya verildi; Shane Larkin ve
Vasilije Micic.

2021-2022 sezonu başladığında gözler yine bizim takımlarımızda idi.
Normal sezonu Barcelona lider bitirmiş ve kupayı bu sefer almak
istiyorlardı. Anadolu Efes ise normal sezonu 6. bitirmiş ve Olimpia
Milano ile eşleşmişti. Milano’yu playoff da 3-1 geçen temsilcimiz final
fourda Olimpiakos ile eşleşmişti. Micic’in son saniyedeki inanılmaz
üçlüğü ile Anadolu Efes maçı 77-74 geçmişti. Finalde ise rakip
beklenilenin aksine Real Madrid olmuştu. Az skorlu geçen final maçını
temsilcimiz 58-57 kazandı ve üst üste ikinci kez Türk Hava Yolları
Euroleague kazanmayı başardı. 2022-2023 sezonuna üst üste 3 kez şampiyon
olma hedefi ile çıkan Anadolu Efes, normal sezonda play-off sıralamasına
giremeyerek büyük bir hayal kırıklığı yarattı. Fenerbahçe Beko ise
normal sezonu 8. bitirip play-off yapsada Olympiakos’a seride 3-2
yenilerek elendi. Bu muhteşem serilerle Türk takımları olmadan bir final
four düşünülemez duruma gelmiştir. Sihirbazlar artık mucizeleri Türk
halkı için sıradanlaştırmıştı.

*Fenerbahçe Beko, bahsedilen bazı sezonlarda Fenerbahçe Ülker adı ile maçlarını oynamıştır.
Okuduğunuz için teşekkür ederim. Yeni içeriklerle görüşmek dileğiyle.
Kaynak : Gültekin Gündüz - TRT SPOR